Jesteś w:
Biblioteka
Główna
Aktualności
Galeria
Kontakt

Literatura dla maturzystów


Biała Alina, Literatura i malarstwo. Korespondencja sztuk, Warszawa- Bielsko- Biała 2009.

Prezentowana książka to kompendium wiedzy na temat wzajemnego oddziaływania malarstwa i literatury. Autorka pokazała przenikanie się tematów od czasów antycznych do współczesnych, wskazując na kontynuacje i nawiązania w obrębie dwóch tytułowych sztuk. W książce opracowano około 100 tematów-modułów, składających się z następujących części: literacki tekst źródłowy (poetycki, prozą lub tekst krytyczny), obraz oraz komentarz autorski. Na końcu opracowania znalazły się aneksy, zestawienia etc.


Dzigański Artur, Słownik poezji. Liceum, Kraków 2005

Słownik zawiera analizy i interpretacje utworów poetyckich, znajdujących się w programach nauczania dla szkół ponadgimnazjalnych. Hasłami są tytuły poszczególnych wierszy, poematów lub większych dzieł. Pod każdym tytułem umieszczono krótką informację o tekście. Szczególną uwagę poświęcono interpretacji i analizie utworu. Czytelnik dowie się z nich, jaka jest treść wiersza, kim jest podmiot liryczny, jakie konteksty trzeba uwzględnić, by jak najlepiej zrozumieć sens tekstu, do którego gatunku literackiego wiersz należy i jakie środki poetyckie zostały w nim wykorzystane.


Dzigańska Katarzyna, Słownik bohaterów literackich, Kraków 2005.

Słownik ten jest skierowany przede wszystkim do uczniów gimnazjów, liceów ogólnokształcących i profilowanych, techników. Przyda się także nauczycielom. Książka przedstawia około 1000 postaci, stanowiących bogaty materiał do pogłębionej analizy. Oprócz bohaterów znanych z dzieł literackich pojawiają się także postaci mitologiczne i biblijne. Lista dzieł, których bohaterowie zostali tu scharakteryzowani, nie ogranicza się do kanonu lektur szkolnych, ale daleko wykracza poza jego ramy. Hasła obejmują zarówno postaci główne, drugoplanowe, epizodyczne, jak i bohaterów zbiorowych. Ideą słownika było połączenie kilku elementów: informacji o pochodzeniu postaci, opisu jej wyglądu, życiorysu, a także charakterystyki (wyjaśniającej m.in. motywy postępowania bohatera).


Falkowski Stanisław, Rządy dusz. Od Mickiewicza do Herberta. Przewodnik po arcydziełach, Warszawa 2005.

Jest to świetna pomoc dla wszystkich, chcących sobie przypomnieć, usystematyzować i poszerzyć wiedzę o tym, co w naszej literaturze najcenniejszego i najpiękniejszego. To książka dla tych, którzy chcą naprawdę zrozumieć te największe dzieła.



Fantazy. Ilustrowany przewodnik, red. Dawid Pringle, Warszawa 2003

Poznaj niezwykły świat fantasy, jego twórców i bohaterów. Encyklopedyczny, wyczerpujący przewodnik po świecie fantasy dla wszystkich, którzy interesują się filmami, książkami, czasopismami i grami z tej niezwykle popularnej dziedziny. Przygotowany przez znawców przedmiotu prezentuje twórców i bohaterów literatury fantasy (Harry Potter, Władca Pierścieni, Wiedźmin), hity ekranowe, a także gry.


Garsztka Tadeusz, Twardzik Barbara, W granicach realizmu. Trudne powieści w szkole średniej, Kraków 2004.

W granicach realizmu to przewodnik po literaturze dla uczniów klas drugich i trzecich szkoły średniej. Zawiera rzetelne analizy, teksty krytyczne, zestawy ćwiczeń sprawdzających rozumienie tekstu i oczywiście kluczowe fragmenty najważniejszych powieści od Zbrodni i kary do Stu lat samotności.


Goik Magdalena, Kobiety w literaturze, Warszawa- Bielsko- Biała 2009.

Książka ukazuje wizerunki kobiet na obszarze szeroko pojętej literatury, zarówno twórczyń, jak i postaci fikcyjnych, również kobiety- muzy (Delfina Potocka), kobiety niegdyś żyjące, których postać i działalność zainspirowały twórców (Joanna d"Arc). Każda z nich jest inna, bowiem przyszło im żyć w różnych epokach, różnych krajach i odmiennych warunkach. To, co je łączy, to głęboka analiza rzeczywistości, wgląd w istotę człowieczeństwa, kreatywność i potężna siła nietuzinkowych osobowości. Sufrażystki, emancypantki, feministki, działaczki, wojowniczki, polityczki i artystki - kobiety, które aktywnie uczestniczyły w życiu, współtworzyły historię, otwierały drzwi, które dla kobiet były zamknięte. Mimo wielu niepowodzeń i wątpliwości, a często także osobistych dramatów, prowadził je ten sam wewnętrzny imperatyw właściwy nieprzeciętnym osobowościom.


Jantos Edyta, Słownik motywów literackich, Kraków 2005.

Słownik ten zawiera opis funkcjonowania wybranych motywów na przestrzeni epok. Motywy zostały wybrane z utworów składających się na kanon lektur ucznia gimnazjum i szkoły ponadgimnazjalnej. Czytelnik znajdzie tu jednak także teksty spoza obowiązkowego spisu lektur, na tyle ciekawe, że warto po nie sięgnąć, by przekonać się, jak różnorodne funkcje pełnią motywy, jak niezwykłe znaczenie może im nadać wyobraźnia twórcy. Słownik ukazuje, jak dzięki uważnej lekturze można odnaleźć istotny dla odczytania utworu element, jak określić jego funkcję i umieścić go w tradycji literackiej. Stanowi również nieocenioną pomoc i inspirację do dokonywania samodzielnych interpretacji ulubionych lektur.


Kołodyński Andrzej, Zarębski Konrad, Słownik adaptacji filmowych, Bielsko- Biała 2005.

Tłumacz słowa na obraz filmowy zawsze jest w jakimś sensie zdrajcą, bo dla walorów literackich znaleźć musi odpowiednik, który nie jest czymś tożsamym. Odpowiednik w innym materiale. Buduje, więc artystyczny byt równoległy, często ograniczając się tylko do fabularnego planu, do strzępów dialogu, do generalnej wymowy. Uchwycenie tego połączenia, to nie tylko poznanie jednej z interpretacji, ale może i przede wszystkim początek do samodzielnych prób przeniesienia tekstu na obraz, własnej interpretacji, choćby tylko w wyobraźni.


Makowiecka Marta, Pawłowski Mariusz, Język polski. Interpretacje, Warszawa 2006.

Nowy egzamin dojrzałości wymaga także umiejętności interpretacji tekstów. W kompendium znajdują się m.in. fragmenty dzieł i ich charakterystyka, informacje o autorze oraz słowniczek terminów literackich. Od Boskiej komedii po Tango Mrożka, czyli epika i dramat.


Łoś Grażyna ,Arcydzieła literatury światowej. Streszczenia. Charakterystyka utworów, Mińsk 2006.

Niniejsza książka jest kontynuacją serii "Lektury". Zawiera streszczenia lektur objętych programami szkolnymi w zakresie języka polskiego, jak i wykraczające poza kanon obowiązujących pozycji książkowych.



Nosowska Dorota, Słownik motywów literackich, Bielsko- Biała 2004.

Słownik zawiera omówienie motywów literackich, ich definicje, wykaz utworów, w których występują, omówienie funkcji motywu w epokach literackich i poszczególnych utworach, cytaty, indeksy.




Nosowska Dorota, Słownik scen literackich, Bielsko- Biała 2005.

Siew Boryny, chocholi taniec, Toliboski zbierający nenufary - takie sceny zapadły w pamięć Polaków dzięki niezapomnianym dziełom literackim i ich znakomitym adaptacjom filmowym. Warto jednak poznać także inne fragmenty znanych lektur, które tworzą historię literatury w pigułce, dając przegląd stylów i epok. Książka dedykowana jest nie tylko licealistom - którym nowa formuła egzaminu dojrzałości stawia określone wymagania - ale wszystkim czytelnikom, którzy lubią sentymentalne powroty do przeczytanych kiedyś książek.


Paszylk Bartłomiej, Książki zakazane, Warszawa- Bielsko- Biała 2009.

Publikacja prezentująca obszerny zbiór książek, które wywarły znaczący wpływ na rozwój i wizerunek literatury, a których wydania na przestrzeni wieków były zabronione. Przedstawienie przyczyn powodów cenzury - społecznych, obyczajowych, religijnych, politycznych oraz ich skutków. Próba odpowiedzi na pytanie, czy książka może stanowić zagrożenie. Omówienie m.in. Archipelagu Gułag, Doktora Żywago, 451 stopni Fahrenheita, Nagiego lunchu oraz wielu innych.


Romańska- Malina, Bunt literatów, Warszawa- Bielsko- Biała 2009

Kanon lektur szkolnych zawiera w sobie konkretne pozycje, od lat omawiane na różne sposoby. Są to książki mniej lub bardziej poprawne politycznie i obyczajowo - w szerokim znaczeniu tego słowa. Seria "Literatura i kontrowersje" przedstawia książki, które w znaczący sposób wpłynęły na rozwój literatury, rynek wydawniczy albo nawet losy konkretnych osób, a o których nie mówi się w szkole, a często również poza nią, albo mówi się bardzo mało. Przedstawia i omawia publikacje, które stworzyły nowy obraz współczesnej literatury, często mroczny i niechętnie omawiany, choć chętnie podglądany. Traktuje o książkach "przeklętych" z różnych powodów - często bardzo subiektywnych. Opowiada o książkach "wybranych" i "dla wybranych", książkach "nieprzyzwoitych", "niegrzecznych" i "nie pięknych", ale wartościowych, ponieważ odsłaniających drugą naturę literatury. Tej literatury, która z kolei obnaża drugą naturę człowieka. W publikacji przedstawiono m.in. wizerunki Jamesa Ballarda, Irvine a Welsha, Moniki Arac de Nyeko, Bretta Eastona Ellisa, Anthony ego Burgessa, Williama Burroughsa, Ernesta Hemingwaya, Philipa K. Dicka i.in.


Tokarczyk Olga, Lalka i perła, Kraków 2001

"Lalka i perła" to literackie spotkanie współczesnej powieściopisarki z XIX wiecznym utworem Bolesława Prusa. Spotkanie obfitujące w przeciwieństwa: współczesności z konkretną epoką, jednej z najciekawszych pisarek ostatnich kilku lat z powszechnie uznanym mistrzem literatury, postmodernizmu z pozytywizmem, wreszcie kobiety z mężczyzną. Przeciwności ukazują rzeczy naprawdę istotne: pasję pisania i czytania.